Oficer wachtowy

STCW II/1 poziom: operacyjny żegluga międzynarodowa statki 500 GT i powyżej podstawa: § 31 stan prawny: 2026-07-06 dyplom ważny 5 lat; odnowienie wg § 95 ust. 4 i § 96 (m.in. 12 mies. pływania w ostatnich 5 latach)

Warianty dojścia

Znajdź wiersz pasujący do Twojego wykształcenia. Każda droga ma własną podstawę prawną.

Wykształcenie / droga	Staż	Egzamin	Podstawa
uczelnia morska / studia absolwent studiów w MJE typu A lub B (dział pokładowy, kształcenie co najmniej na poziomie operacyjnym), z zaświadczeniem MJE o zaliczeniu książki praktyk	12 mies. nadzorowana praktyka pływania w dziale pokładowym w żegludze międzynarodowej, potwierdzona zaliczoną książką praktyk, w tym co najmniej 6 miesięcy na morskich statkach handlowych o pojemności brutto 500 i powyżej	tak	§ 31 ust. 1 pkt 1
technikum morskie absolwent MJE typu C kształcącej co najmniej na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym (np. technik nawigator), z zaświadczeniem MJE o zaliczeniu książki praktyk	12 mies. nadzorowana praktyka pływania w dziale pokładowym w żegludze międzynarodowej, potwierdzona zaliczoną książką praktyk, w tym co najmniej 6 miesięcy na morskich statkach handlowych o pojemności brutto 500 i powyżej	tak	§ 31 ust. 1 pkt 1
sama praktyka pływania bez szkoły morskiej, droga przez praktykę + szkolenie w MJE typu D na poziomie operacyjnym	36 mies. praktyka pływania w dziale pokładowym w żegludze międzynarodowej (praktykant, młodszy marynarz, marynarz wachtowy lub starszy marynarz), w tym co najmniej 12 miesięcy na morskich statkach handlowych lub szkolnych o pojemności brutto 500 i powyżej	tak	§ 31 ust. 1 pkt 4
inna droga posiadacz dyplomu oficera wachtowego żeglugi przybrzeżnej, po szkoleniu w MJE typu D na poziomie operacyjnym	6 mies. dodatkowa praktyka pływania w żegludze międzynarodowej na morskich statkach handlowych lub szkolnych o pojemności brutto 500 i powyżej w dziale pokładowym	tak	§ 31 ust. 1 pkt 2
inna droga posiadacz dyplomu szypra 1 klasy żeglugi krajowej albo szypra klasy 1 lub żeglugi nieograniczonej rybołówstwa morskiego, po szkoleniu w MJE typu D	12 mies. dodatkowa praktyka pływania w żegludze międzynarodowej na morskich statkach handlowych lub szkolnych o pojemności brutto 500 i powyżej, na stanowisku pokładowym (praktykant, młodszy marynarz, marynarz wachtowy, starszy marynarz)	tak	§ 31 ust. 1 pkt 3
inna droga posiadacz dyplomu oficera mechanika wachtowego lub oficera elektroautomatyka (statki o mocy maszyn 750 kW i powyżej) ze świadectwem marynarza wachtowego, po szkoleniu w MJE typu D	24 mies. dodatkowa praktyka pływania w dziale pokładowym na morskich statkach handlowych lub szkolnych o pojemności brutto 500 i powyżej w żegludze międzynarodowej	tak	§ 31 ust. 1 pkt 5

Wymagane świadectwa i dokumenty

świadectwa przeszkoleń podstawowych (STCW VI/1): indywidualne techniki ratunkowe, ochrona przeciwpożarowa stopnia podstawowego, elementarne zasady pierwszej pomocy medycznej, bezpieczeństwo własne i odpowiedzialność wspólna
świadectwo przeszkolenia w zakresie wykorzystania radaru i ARPA na poziomie operacyjnym
świadectwo przeszkolenia w zakresie ochrony przeciwpożarowej stopnia wyższego
świadectwo przeszkolenia w zakresie udzielania pierwszej pomocy medycznej
świadectwo przeszkolenia w zakresie nautycznego dowodzenia statkiem
świadectwo ogólnego operatora GMDSS (GOC)
świadectwo ratownika (§ 74)
udokumentowane co najmniej 6 miesięcy pełnienia obowiązków wachtowych na mostku pod nadzorem kapitana albo oficera wachtowego (§ 31 ust. 2-3): w książce praktyk albo w zaświadczeniu o pełnieniu wachty nawigacyjnej

Egzamin

Egzamin na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym w żegludze międzynarodowej (CMKE). Wymagany w każdej z dróg § 31. Ten sam zdany egzamin zwalnia później z egzaminu na świadectwo starszego marynarza (§ 15 ust. 2).

Najkrótsza odpowiedź: po akademii lub technikum morskim (poziom operacyjny) potrzebujesz 12 miesięcy nadzorowanej praktyki z zaliczoną książką praktyk (w tym 6 miesięcy na statkach 500 GT i większych), kompletu przeszkoleń i zdanego egzaminu operacyjnego. Bez szkoły morskiej droga też istnieje: 36 miesięcy praktyki plus kurs i ten sam egzamin.

Co daje ten dokument

Dyplom oficera wachtowego na statkach o pojemności brutto 500 i powyżej to wejście na mostek: uprawnia do zajmowania stanowiska oficera wachtowego na każdym statku, a dodatkowo kapitana na statku bez własnego napędu (§ 36 pkt 1). To pierwszy dyplom poziomu operacyjnego i warunek startu w stronę starszego oficera.

Na co uważać

6 miesięcy wachty na mostku to osobny wymóg. Niezależnie od drogi, praktyka musi obejmować udokumentowany okres pełnienia obowiązków wachtowych pod nadzorem kapitana lub oficera wachtowego (§ 31 ust. 2-3). Pilnuj wpisów w książce praktyk / zaświadczeń o pełnieniu wachty nawigacyjnej na bieżąco; po latach trudno je odtworzyć.
Książka praktyk robi różnicę. Absolwent bez zaświadczenia o zaliczeniu książki praktyk nie korzysta z drogi 12-miesięcznej: wymagane jest wtedy 36 miesięcy jak w drodze bez szkoły (§ 31 ust. 7).
GOC wymaga osobnego egzaminu (świadectwo ogólnego operatora GMDSS reguluje Prawo telekomunikacyjne, § 75). Zaplanuj je równolegle ze zbieraniem praktyki, nie na ostatnią chwilę.
Dyplom się przeterminowuje. W odróżnieniu od świadectw poziomu pomocniczego dyplom oficerski jest ważny 5 lat (§ 95); do odnowienia potrzebujesz m.in. 12 miesięcy pływania w ostatnich 5 latach albo spełnienia innego warunku § 96.

Następny szczebel

Starszy oficer (statki 500-3000 GT) STCW II/2