Prawidła wymijania: kto komu ustępuje

Część B MPZZM (COLREG) to prawidła 4-19: jak prowadzić obserwację, jaka szybkość jest bezpieczna i kto komu ustępuje z drogi, gdy kursy się spotykają. Każde prawidło ma tu brzmienie po polsku i krótkie omówienie w praktyce.

Najkrótsza ściąga

Między statkami wzajemnie widocznymi wzajemne obowiązki porządkuje hierarchia z prawidła 18: statek nie odpowiadający za swoje ruchy → statek o ograniczonej zdolności manewrowej → statek zajęty połowem → statek żaglowy → statek o napędzie mechanicznym (ustępuje niżej stojący, o ile nie stosują się prawidła 9, 10 i 13). Wyprzedzający ustępuje zawsze (pr. 13). Na wprost siebie: obaj w prawo (pr. 14). Kursy przecinające się: ustępuje ten, kto ma drugiego z prawej burty (pr. 15). We mgle ról nie ma: obowiązuje prawidło 19.

Całość na jednej stronie: kto ma pierwszeństwo na morzu.

Rozdział I: Zachowanie się statków we wszelkich warunkach widzialności

prawidło 4 Zakres stosowania Prawidła niniejszego rozdziału stosuje się do wszelkich warunków widzialności.

prawidło 5 Obserwacja Obserwacja to nie tylko patrzenie przed dziób: obejmuje wzrok, słuch, radar i wszystkie inne środki dostępne w danej sytuacji. prawidło 6 Szybkość bezpieczna Nie ma jednej liczby węzłów: bezpieczna szybkość to zawsze funkcja warunków. prawidło 7 Ryzyko zderzenia Brak wyraźnej zmiany namiaru kompasowego na zbliżający się statek oznacza, że należy przyjąć istnienie ryzyka zderzenia. Ocenę potwierdzaj kolejnymi namiarami, zmianą odległości i systematyczną obserwacją radarową. prawidło 8 Działania w celu uniknięcia zderzenia Manewr ma być wyraźny, wykonany wcześnie i czytelny dla drugiego statku, zarówno wzrokowo, jak i na radarze. prawidło 9 Wąskie przejścia Trzymaj się możliwie blisko prawej granicy przejścia lub toru, o ile jest to bezpieczne i wykonalne. prawidło 10 Systemy rozgraniczenia ruchu TSS to morska autostrada: idziesz swoim torem, w ogólnym kierunku ruchu.

Rozdział II: Zachowanie się statków widzących się wzajemnie

prawidło 11 Zakres stosowania Prawidła niniejszego rozdziału stosuje się do statków wzajemnie widocznych.

prawidło 12 Statki żaglowe Różne halsy: ustępuje ten na lewym halsie (wiatr z lewej burty). prawidło 13 Wyprzedzanie Wyprzedzasz = ustępujesz. Zawsze, bez względu na typ statku (przebija drabinę prawidła 18). prawidło 14 Statki idące wprost na siebie Na wprost siebie: OBAJ zmieniają kurs w prawo i mijają się lewymi burtami. prawidło 15 Kursy przecinające się Masz go z prawej burty: ustępujesz. Ma Cię z prawej: on ustępuje. prawidło 16 Działanie statku ustępującego z drogi Ustępujesz: zrób to wcześnie i wyraźnie, tak by druga strona nie miała wątpliwości. prawidło 17 Działanie statku mającego pierwszeństwo drogi Jesteś statkiem, który ma zachować kurs i szybkość. Twoja przewidywalność pozwala statkowi ustępującemu właściwie zaplanować manewr. prawidło 18 Wzajemne obowiązki statków Prawidło 18 to orientacyjna hierarchia obowiązków: statek o napędzie mechanicznym ustępuje statkom żaglowym, zajętym połowem, o ograniczonej zdolności manewrowej oraz nieodpowiadającym za swoje ruchy.

Rozdział III: Zachowanie się statków podczas ograniczonej widzialności

prawidło 19 Zachowanie się statków podczas ograniczonej widzialności Gdy statki nie są wzajemnie widoczne, nie występują role statku ustępującego i statku mającego zachować kurs oraz szybkość, wynikające z prawideł 12-18.

Symulacje: przećwicz decyzje Kto ma pierwszeństwo: ściąga Światła i znaki (symulator) Quiz ze świateł

Brzmienia prawideł za polskim przekładem Konwencji (MPZZM 1972 ze zmianami), omówienia własne serwisu. To nie jest tekst prawny: w razie wątpliwości decyduje oryginalne brzmienie Konwencji. Na wodach śródlądowych obowiązują inne przepisy niż MPZZM.